Νέα κοινή προσέγγιση για τη διαχείριση προϊόντων και συσκευασιών που φέρουν περιβαλλοντικούς ισχυρισμούς ή σήματα βιωσιμότητας και έχουν παραχθεί πριν από την εφαρμογή των νέων ευρωπαϊκών κανόνων συμφώνησαν οι εθνικές αρχές προστασίας καταναλωτή της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η πρωτοβουλία αφορά την εφαρμογή της Οδηγίας (ΕΕ) 2024/825 για την Ενδυνάμωση των Καταναλωτών για την Πράσινη Μετάβαση, γνωστής και ως ECGT Directive, η οποία θα εφαρμόζεται από τις 27 Σεπτεμβρίου 2026.

Η Γενική Γραμματεία Εμπορίου απέστειλε σχετική ενημέρωση προς τους φορείς της αγοράς, μεταξύ των οποίων και ο Ελληνικός Σύνδεσμος Ηλεκτρονικού Εμπορίου – GR.EC.A, ζητώντας την έγκαιρη ενημέρωση των επιχειρήσεων σχετικά με την κοινή προσέγγιση του Δικτύου Συνεργασίας για την Προστασία των Καταναλωτών – CPC Network.

Τι θεωρείται «παλαιό απόθεμα»

Ως περιπτώσεις «παλαιών αποθεμάτων» νοούνται προϊόντα ή συσκευασίες που περιλαμβάνουν περιβαλλοντικούς ισχυρισμούς ή σήματα βιωσιμότητας και, πριν από τις 27 Σεπτεμβρίου 2026, έχουν ήδη:

Η κοινή προσέγγιση δεν περιορίζεται μόνο στις φυσικές συσκευασίες. Καλύπτει επίσης ισχυρισμούς που εμφανίζονται στις σελίδες προϊόντων των e-shops, σε marketplaces, σε ψηφιακές διαφημίσεις, καταλόγους, προωθητικό υλικό και άλλες εμπορικές επικοινωνίες.

Δεν προβλέπεται γενική εξαίρεση

Η ύπαρξη παλαιού αποθέματος δεν απαλλάσσει αυτόματα μια επιχείρηση από την υποχρέωση συμμόρφωσης. Οι επιχειρήσεις αναμένεται να ενεργήσουν έγκαιρα και καλόπιστα, ώστε οι πρακτικές επικοινωνίας προς τους καταναλωτές να είναι σύμφωνες με το νέο πλαίσιο από την ημερομηνία εφαρμογής του.

Η κοινή προσέγγιση του CPC Network δεν αποτελεί δεσμευτική ερμηνεία της ευρωπαϊκής νομοθεσίας ούτε θεσπίζει μια συγκεκριμένη οριζόντια περίοδο χάριτος. Προβλέπει, όμως, ότι οι εποπτικές αρχές μπορούν να ακολουθούν μια αναλογική και σταδιακή προσέγγιση όταν υπάρχουν πραγματικές και συγκεκριμένες δυσκολίες μετάβασης.

Ποιοι παράγοντες θα λαμβάνονται υπόψη

Κατά την αξιολόγηση μιας περίπτωσης παλαιού αποθέματος, οι αρμόδιες αρχές μπορούν να εξετάζουν, μεταξύ άλλων:

Η αξιολόγηση θα γίνεται ανά περίπτωση, ανάλογα με το προϊόν, τον ισχυρισμό και τις πραγματικές δυνατότητες της επιχείρησης.

Τι πρέπει να κάνουν τα e-shops

Οι επιχειρήσεις ηλεκτρονικού εμπορίου θα πρέπει να ξεκινήσουν άμεσα τον έλεγχο των περιβαλλοντικών ισχυρισμών που χρησιμοποιούν τόσο στα προϊόντα όσο και στις ψηφιακές τους επικοινωνίες.

Οι ενέργειες που μπορεί να απαιτηθούν περιλαμβάνουν:

  1. Έλεγχο των σελίδων προϊόντων Εντοπισμός διατυπώσεων όπως «οικολογικό», «πράσινο», «φιλικό προς το περιβάλλον», «βιώσιμο», «βιοδιασπώμενο», «κλιματικά ουδέτερο» ή άλλων αντίστοιχων ισχυρισμών.
  2. Άμεση διόρθωση των online αναφορών Οι ψηφιακοί ισχυρισμοί θεωρείται ότι μπορούν να διορθωθούν ευκολότερα από τις πληροφορίες που είναι ήδη τυπωμένες σε μια συσκευασία. Για τον λόγο αυτό, η διατήρηση μη συμμορφούμενων ισχυρισμών σε e-shop ή διαφημίσεις είναι δυσκολότερο να δικαιολογηθεί ως πρόβλημα παλαιού αποθέματος.
  3. Έλεγχο των σημάτων βιωσιμότητας Τα ιδιωτικά σήματα βιωσιμότητας θα πρέπει να βασίζονται σε σύστημα πιστοποίησης με ανεξάρτητη επαλήθευση τρίτου μέρους ή να έχουν θεσπιστεί από δημόσια αρχή.
  4. Ενημέρωση του διαφημιστικού υλικού Θα πρέπει να προσαρμοστούν οι καμπάνιες Google και Meta, τα banners, τα newsletters, τα social media posts, οι κατάλογοι και κάθε άλλο μέσο στο οποίο αναπαράγονται οι σχετικοί ισχυρισμοί.
  5. Διορθωτικές παρεμβάσεις στις συσκευασίες Όπου είναι τεχνικά εφικτό και αναλογικό, μπορεί να εξεταστεί η χρήση αυτοκόλλητων, η αφαίρεση συγκεκριμένων σημάνσεων ή η παροχή διορθωτικής πληροφόρησης στο φυσικό ή ηλεκτρονικό σημείο πώλησης.
  6. Τήρηση αρχείου συμμόρφωσης Οι επιχειρήσεις είναι σημαντικό να διατηρούν στοιχεία για τις ημερομηνίες παραγωγής και παραγγελίας, τις ποσότητες αποθέματος, την επικοινωνία με προμηθευτές, τις αλλαγές που πραγματοποιήθηκαν και το χρονοδιάγραμμα πλήρους συμμόρφωσης.

Αποφυγή δυσανάλογων μέτρων

Η κοινή προσέγγιση αναγνωρίζει ότι η καταστροφή ή η ανάκληση προϊόντων μπορεί, σε ορισμένες περιπτώσεις, να δημιουργήσει δυσανάλογο οικονομικό κόστος και πρόσθετη περιβαλλοντική επιβάρυνση.

Για πραγματικές και τεκμηριωμένες περιπτώσεις παλαιού αποθέματος, οι εθνικές αρχές μπορούν να αποφεύγουν τέτοια μέτρα και να δίνουν προτεραιότητα στην ενημέρωση, στην παροχή οδηγιών και στην απαίτηση διορθωτικών ενεργειών μέσα σε εύλογο χρονικό διάστημα, πριν εξετάσουν την επιβολή κυρώσεων.

Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι οι επιχειρήσεις μπορούν να συνεχίσουν χωρίς αλλαγές την πώληση προϊόντων με προβληματικούς περιβαλλοντικούς ισχυρισμούς. Η αναλογική αντιμετώπιση προϋποθέτει ότι ο έμπορος έχει ξεκινήσει έγκαιρα τη διαδικασία συμμόρφωσης και μπορεί να αποδείξει τις ενέργειες που έχει πραγματοποιήσει.

Τι αλλάζει με την Οδηγία (ΕΕ) 2024/825

Η νέα Οδηγία ενισχύει το πλαίσιο προστασίας των καταναλωτών απέναντι στο greenwashing και εισάγει ειδικότερους περιορισμούς για:

Η κοινή προσέγγιση του CPC Network δίνει στις επιχειρήσεις τη δυνατότητα μιας ομαλότερης μετάβασης για τα πραγματικά παλαιά αποθέματα, δεν αποτελεί όμως παράταση ή γενική απαλλαγή από τους νέους κανόνες.

Τα e-shops θα πρέπει πριν από τις 27 Σεπτεμβρίου 2026 να έχουν ολοκληρώσει τον έλεγχο των περιβαλλοντικών ισχυρισμών τους, να έχουν διορθώσει άμεσα το ψηφιακό περιεχόμενο και να διαθέτουν τεκμηριωμένο σχέδιο για τη σταδιακή προσαρμογή των φυσικών συσκευασιών και των υφιστάμενων αποθεμάτων.

*Το παρόν έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν υποκαθιστά εξατομικευμένη νομική συμβουλή.


Δείτε το Έγγραφο Κοινής Προσέγγισης (Common Position)
του CPC για τη διαχείριση περιπτώσεων «παλαιών αποθεμάτων»